De Balkan is een regio in Zuidoost-Europa die bekendstaat om haar rijke geschiedenis, indrukwekkende natuur en grote culturele diversiteit. Toch bestaat er veel verwarring over wat de Balkan precies is. Welke landen horen erbij? Is de Balkan een land? En maken landen als Griekenland, Turkije en Hongarije er ook deel van uit?
In dit artikel leest u alles over de Balkan en de landen die tot deze regio worden gerekend.
Wat betekent Balkan?
Het woord Balkan is afkomstig uit het Turks en betekent “berg” of “beboste bergketen”. De naam verwijst oorspronkelijk naar het Balkangebergte in Bulgarije.
Later werd de naam gebruikt voor het gehele schiereiland en uiteindelijk voor de bredere regio in Zuidoost-Europa. Tegenwoordig wordt met de Balkan meestal een geografische én culturele regio bedoeld.
Waar ligt de Balkan?
De Balkan ligt in Zuidoost-Europa.
De regio wordt globaal begrensd door:
- de Adriatische Zee in het westen;
- de Ionische Zee en Middellandse Zee in het zuiden;
- de Zwarte Zee in het oosten;
- de rivieren Sava en Donau in het noorden (ongeveer).
De exacte grens van de Balkan staat niet volledig vast. Daarom verschillen sommige lijstjes van elkaar.
Welke landen horen bij de Balkan?
De meeste geografen rekenen de volgende landen volledig of grotendeels tot de Balkan:
- Albanië
- Bosnië en Herzegovina
- Bulgarije
- Kosovo
- Montenegro
- Noord-Macedonië
- Servië
Daarnaast worden ook deze landen geheel of gedeeltelijk tot de Balkan gerekend:
- Kroatië
- Roemenië
- Slovenië
- Griekenland
- Turkije (alleen het Europese deel)
Juist omdat de grenzen niet officieel zijn vastgelegd, kunnen kleine verschillen ontstaan tussen verschillende bronnen.
De Balkan telt honderden steden, variërend van historische hoofdsteden zoals Belgrado en Sofia tot populaire bestemmingen als Split, Sarajevo en Tirana. Bent u benieuwd welke steden de meeste inwoners hebben? Bekijk dan ook ons overzicht van de grootste steden van de Balkan.
Is Griekenland onderdeel van de Balkan?
Ja. Griekenland wordt vrijwel altijd tot de Balkan gerekend.
Het land ligt op het Balkanschiereiland en deelt veel historische en geografische kenmerken met de overige Balkanlanden. Hoewel Griekenland tegenwoordig vaak wordt geassocieerd met Zuid-Europa en de Middellandse Zee, maakt het geografisch gezien deel uit van de Balkan.
Is Turkije onderdeel van de Balkan?
Gedeeltelijk.
Slechts een klein deel van Turkije ligt in Europa. Dit gebied, bekend als Oost-Thracië, ligt op het Balkanschiereiland en wordt daarom tot de Balkan gerekend. Het overgrote deel van Turkije ligt echter in Azië en behoort dus niet tot de Balkan.
Wist je dat? Istanbul is de enige grote wereldstad die op twee continenten ligt. Het Europese deel van de stad bevindt zich op de Balkan, terwijl het Aziatische deel in Anatolië ligt. Hierdoor ligt Istanbul slechts gedeeltelijk in de Balkanregio.
Is Hongarije onderdeel van de Balkan?
Over Hongarije bestaat discussie.
De meeste geografen rekenen Hongarije niet tot de Balkan. Het land ligt ten noorden van de Donau en wordt meestal ingedeeld bij Centraal-Europa.
Sommige historische of politieke indelingen noemen Hongarije soms in relatie tot Zuidoost-Europa, maar geografisch wordt het doorgaans niet als Balkanland beschouwd.
Is Roemenië onderdeel van de Balkan?
Gedeeltelijk.
Roemenië wordt niet altijd volledig tot de Balkan gerekend, maar het zuiden van het land ligt geografisch gezien wel dicht bij het Balkangebied. Vooral door de ligging ten zuiden en rond de Donau wordt Roemenië in sommige indelingen deels bij de Balkan geplaatst.
Tegelijkertijd wordt Roemenië ook vaak gezien als onderdeel van Oost-Europa. Daarom is Roemenië een typisch voorbeeld van een land waarover de indeling kan verschillen.
Is Kroatië onderdeel van de Balkan?
Gedeeltelijk.
Kroatië wordt vaak met de Balkan geassocieerd, vooral door de geschiedenis van voormalig Joegoslavië en de ligging in Zuidoost-Europa. Toch wordt Kroatië niet altijd volledig tot de Balkan gerekend.
Het noordelijke en westelijke deel van Kroatië wordt regelmatig gezien als Centraal-Europa of de Adriatische regio, terwijl het zuidelijke en oostelijke deel sterker met de Balkan wordt verbonden. Daarom hangt het antwoord vooral af van de gebruikte geografische, historische of culturele indeling.
Is de Balkan een land?
Nee. De Balkan is geen zelfstandig land, maar een geografische regio.
De regio bestaat uit meerdere onafhankelijke landen die ieder hun eigen regering, taal, cultuur en geschiedenis hebben.
Door de gedeelde geschiedenis, onder meer tijdens het Ottomaanse Rijk en later Joegoslavië, worden deze landen vaak gezamenlijk besproken.
Waarom is de Balkan zo bekend?
De Balkan staat bekend om de grote culturele diversiteit. Binnen relatief korte afstanden verschillen talen, religies, keukens en tradities sterk van elkaar.
Daarnaast trekt de regio veel toeristen vanwege:
- indrukwekkende berglandschappen;
- historische steden;
- prachtige kustgebieden aan de Adriatische Zee;
- relatief betaalbare vakantiebestemmingen;
- nationale parken en ongerepte natuur.
Landen als Kroatië, Albanië, Montenegro en Griekenland behoren inmiddels tot de populairste vakantiebestemmingen van Europa.
De Balkan bestaat uit meerdere landen
De Balkan is geen land, maar een geografische regio in Zuidoost-Europa. Tot de Balkan behoren onder meer Albanië, Bulgarije, Servië, Bosnië en Herzegovina, Montenegro, Kosovo en Noord-Macedonië. Daarnaast worden Griekenland, delen van Kroatië, Slovenië, Roemenië en het Europese deel van Turkije vaak eveneens tot de Balkan gerekend.
Omdat de grenzen van de Balkan niet officieel zijn vastgesteld, kunnen de indelingen per bron iets verschillen. Wel zijn geografen het erover eens dat Griekenland grotendeels tot de Balkan behoort, alleen Europees Turkije onderdeel is van de Balkan en Hongarije meestal niet tot de Balkan wordt gerekend.
